مصاحبه درباره علامه طباطبایی با ایکنا
26 بازدید
موضوع: رجال و تراجم
نحوه تهیه : فردی
محل انتشار : http://iqna.ir
تعداد شرکت کننده : 0

مصاحبه در باره ي علامه طباطبايي با ايکنا

1 -  ویژگی های شخصیتی و اخلاقی علامه طباطبایی را تبیین کنید.

حقير از لحاظ سني نتوانستم حضور در دروس مرحوم علامه ي طباطبايي را داشته باشم ولي از لحاظ قرآني با توجه به مطالعه تفسيرو کتب ديگر ايشان، شاگرد غير حضوري آن مرحوم به حساب مي آيم. اما آنچه از حضور اخلاقي ايشان بهره مند بودم نکات زيادي قابل ذکر است که آن جليل القدررا جاودانه کرده است به طور اختصار و ساده به عرض مي رسد:

1 – صداقت و يکرنگي از صفات بارز آن مرحوم بود. هرچه را فراگرفته بود خود عامل آن بود . اگر از زهد بود، زهد او در زندگي خصوصي و اجتماعي همتا نداشت. خودم اورا زماني که از تهران به قم مي آمديم و هنوز ترمينال مسافربري وجود نداشت در يکي از گاراژهاي  خيابان مولوي مي ديدم که با همسرش منتظر گرفتن بليط و برگشتن بود. به اندکي از مايحتاج زندگي طلبگي بسنده مي کرد.

2ـ  با آن همه دانش و اندوخته ي علمي  سربار کسي نبود. اهتمام داشت هميشه، خودش امورش را انجام دهد؛  بدون دبدبه و کبکبه در ساده زيستي شهره خاص و عام بود. دنيا در چشم تيزبينش حقير و دون مايه بود.

3ـ روش او در گمنامي و بدون مطرح کردن خود بود. هيج جا نبود که خود را به رخ ديگران بکشد. سعي اش در گوشه گيري و تلاش براي امور ديني و فراگيري و فراآموزي بود.

4 ـ از لحاظ حرف شنوي از بزرگان حوزه مثل مرجع عام مرحوم بروجردي زبانزد بزرگان عصر خود بود که به امر ايشان تدريس فلسفه را کنار گذاشت.

5 – تواضع ايشان گوياي بزرگي ايشان درعلم و دانش  و ورجاوندي  آن مرحوم است . اگرلحظه لحظه ي عمرش را صرف علم دانش نکرده بود، توفيق نگارش تفسيرعظيم "الميزان" را پيدا نمي کرد. به طورخلاصه بايد گفت: هرچه از قرآن آموخته و هرچه با نگارش "سيرة النبي" از سيره و روش رسول الله فراگرفته بود الگوي عملي و سيره ي اخلاقي آن سليم النفس عظيم القدر شده بود. و از اين گليم خدايي پايش را بيرون نمي گذاشت.

  2- این که علامه طباطبایی جامع بین علوم بود این امر چه تاثیری در اعتلای نوشتار تفسیر المیزان داشت؟

به قول معروف: "از کوزه همان برون تراود که در اوست" اگر مرحوم علامه جامع معقول و منقول نبود نمي توانست أثري جاودانه مثل "الميزان" را از خود به يادگار بگذارد. از زمان مرحوم طبرسي صاحب مجمع البيان تا عصر علامه کار حاذق و ماهرانه ي جامع الاطرافي در باره ي قرآن از طرف بزرگان حوزه هاي علميه صورت نگرفته بود. اين علامه طباطبايي بود که علمدار اين پرچم گرديد. تا در حوزه ادبيات عرب اهل نظر نباشي؛ تا درعلوم استنباط غواص درّ و صدف نگردي؛ تا در علوم قرآني و تاريخ قران،  شأن نزول آيات، ناسخ و منسوخ ، محکم و متشابهات ناخداي کشتي قرآن شناشي نباشي؛ تا در تاريخ، زمان شناسي وجامعه شناسي دوران جاهليت وعصر رسول الله، علوم حديت و علم رجال و شبهات قرآن ستيزي، درياي مواج نباشي، نمي توان چنين تفسيري را به رشته ي تحرير درآوري و مرحوم علامه، علاوه بر همه ي اين علوم، توفيق سلوک عرفاني بالا ازمعرفت آفريدگار جهان و اولياي خاص خداوندي را نيز در ره توشه خود داشت تاتوانست اين اثريگانه را به قلم آفرينش سپارد و آن را جاودانه نمايد.

3- در مورد روش تفسیری علامه طباطبایی در المیزان توضیح دهید.

روش علامه در تفسيربه ظاهر: تفسير "قرآن به قرآن" يا "آيه به آيه" ي قرآني ست اما آنچه در پس پرده ي اين روش نهفته است. روش عقلاني و تبحّر قرآني مرحوم علامه ي طباطبايي دربه کارگيري و نوع استدلال  و دليل هاي ارايه شده با خمير مايه ي عقلانيت است. به همين جهت است که بسياري از نظرهاي مفسران به ويژه آناني که نگفته وبيان نکرده روشن است گرفتار گرداب تفسير به رأي شده اند را مستدلانه رد مي کند. در ضمن براي اين که خود نيز گرفتار تفسير به رأي يا ناپختگي در بيان و توضيح آيات نگردد و اسرائيليات اورا از مسير صحيح تفسيرش منحرف نکند از احاديث محدثان چه شيعه و چه سني بهره گرفته است. علامه طوري از عقل و خرد در تفسيرش به طور نقادانه بهره گرفته است که مخالفان به ويژه اخباريان و حديث پناهان نتوانند بر نظرش خدشه اي وارد کنند.

4- مهم ترین ویژگی های تفسیر المیزان از نظر شما چیست؟

برترين ويژگي تفسير الميزان همان روش نقادانه است که مرحوم علامه به تفسيرهاي گذشتگان از خود، پرداخته وبا خميرمايه ي"جامع و مانع"، خردمندي  را چاشني اساسي تفسير قرآن به قرآن کرده است. روحش از نعم الهي بهره مند باد که بايد گفت اين آيه يکي از مصداق هايش آن عظيم القدر است: ...إِنَّمَا يَخْشَى اللَّهَ مِنْ عِبَادِهِ الْعُلَمَاءُ...(فاطر / 28) : جز اين نيست كه از بندگان خدا، فقط دانشمندان، (با شناخت عظمت پروردگار) از او در هراسند.

اميدست بتوانيم از نعمت جاودانه تفسير الميزان بهره ي کافي و وافي را ببريم. با تشکر از بذل توجه شما

آدرس اینترنتی