فسق چیست
62 بازدید
تاریخ ارائه : 8/1/2012 11:15:00 PM
موضوع: علوم قرآنی

فسق چیست؟

"فِسق" ریشه ی فَسَقَ یَفسُقُ که گفته می شود مصدر دیگری نیز دارد: "فُسوق". در اصل معنایش از پوست بیرون آمدن بوده؛ فَسَقَ الرُّطَبُ عَن قِشرٍ: خرمای تر از پوستش بیرون آمد. سپس "برای بیرون آمدن از مسیر حق" و "پرده دریدن"را در برگرفت. در واقع معنای دوم هم برای فسق معنای حقیقی شد. کسی که از مسیر حق بیرون برود در فارسی "تبهکار" یا به عربی "فاسق" گویند. قرآن بهترین معنا را برای فسق درباره ی ابلیس بکار برده است:

 وَإِذْ قُلْنَا لِلْمَلَائِكَةِ اسْجُدُوا لِآدَمَ فَسَجَدُوا إِلَّا إِبْلِيسَ كَانَ مِنَ الْجِنِّ فَفَسَقَ عَنْ أَمْرِ رَبِّهِ...»(کهف/50): هنگامی که به فرشتگان گفتیم بر آدم سجده کنیدهمه سجده کردند جز ابلیس که از جن بود و از امر پروردگار بیرون رفت. در این آیه نافرمانی شیطان نسبت به فرمان خدا یا به اصطلاح سرپیچی و خروج او از اطاعت و فرمانبرداری را "فسق" گفته است:

«وَلا تَأْكُلُوا مِمَّا لَمْ يُذْكَرِ اسْمُ اللَّهِ عَلَيْهِ وَإِنَّهُ لَفِسْقٌ...»(انعام/121): ازآنچه ( جانداران حلال گوشت) نام خدا براو(هنگام ذبح، نحر یا هنگام شکار با سگ آموزش دیده یا با تیراندازی) برده نشده، نخورید.زیرا (خوردن آن) فسق و برون رفت از فرمان خداست.

در عرف فقه به این حیوان کشته شده بدون نام خدا - البته از روی عمد - ، "نجس" گویند زیرا مثل "میته" یا مرداراست و آن حرام شمرده شده و حرام خواری سرپیچی و برون رفتن از فرمان خداست.

هر فرمانی را انسان از خداوند متعال سرپیچی کرد به همان نسبت از دین خارج شده و فاسق است قرآن در این باره دو تقسیم بندی دارد: «أَفَمَن كَانَ مُؤْمِناً كَمَن كَانَ فَاسِقاً لَّا يَسْتَوُونَ»(السجدة 18):آیا هرکس مؤمن(فرمانبر) باشد مانند کسی است که فاسق(نافرمان) است[اینان] برابر نیستند.

در سوره ی مائده کسانی که به جای حکم و فرمان خدا از دستورهای غیر خدایی فرمان می برند، به دوصفت ظالم و فاسق لقب داده است:

«وَمَن لَّمْ يَحْكُم بِمَا أنزَلَ اللّهُ فَأُوْلَئِكَ هُمُ الظَّالِمُونَ ...»﴿45﴾ «...وَمَن لَّمْ يَحْكُم بِمَا أَنزَلَ اللّهُ فَأُوْلَئِكَ هُمُ الْفَاسِقُونَ» ﴿47﴾: کسانی که به قوانین خدا حکم نمی کنند، ستم پیشه و تبهکارند.  

بنا براین نافرمانی خداوند متعال، در حقیقت همگام شدن با شیطان است و جایگاه همگامان با شیطان نیز جز آتشگاه آخرت چیز دیگری نیست.